مکان هاي ديدني و تاريخي سپیدان
جاذبه هاي توريستي سپيدان
سپيدان داراي جاذبه هاي تفريحي زيادي مي باشد .تنگ طويل گمبيل- آبشار مارگون - چشمه بهرغان و چشمه ششپير(آب معدني) برم ششپير – تنگ دلخان - تنگ مرواريد - سراب کهکران - آبشار چيکون و مرزيان - تنگ براق - تنگ بغديان - چله گاه کوچک و بزرگ - سر مور(مهر) کمهر - تنگ تيزاب - باغ ريه بال - دشت مهر - قله برم فيروز - کوه رنج - وزگ مراد - بنرود - چشمه يوزيجان - چشمه خاني و رگ - چشمه گل – خوشمکان و چشمه سپيد و گودريز و مکانهاي تفريحي در بيضاء چشمه هاي هفت خان ، مليان ، حسين آباد و تنگ غوره دان و دهها چشمه و آبشار ديگر در اين شهرستان موجود مي باشد.
آبشار مارگون سپيدان
آبشار بزرگ و معروف مارگون که متعلق به شهرستان سپیدان و دراستان فارس قرار دارد، حاصل آب رودخانه كمهر و حوزه آبخيز آن است كه از ميان صخره ها به طرزي شگفت آور سر ريز مي شود. اين آبشار در كنار روستاي مارگون واقع شده است.موقعيت طبيعي و چشم اندازهاي اطراف اين آبشار زيبا و بسيار بلند، جلوه هايي اعجاب انگيز پديد آورده است. هم آميزي درختان جنگلي با توپوگرافي ناحيه كوهستاني و رودخانه اي به همراه زيبايي هاي طبيعي دشت هاي مملو از لاله واژگون و گل هاي رنگارنگ ختمي و ديگر گل هاي وحشي، منظره اي بديع پديد مي آورند كه ديدار از آن را به خاطره اي فراموش نشدني تبديل کرده و زيبايي چشم اندازهاي طبيعي آبشار مارگون را صد چندان كرده است. اين مجموعه، پديده اي برجسته و شگفت آور است كه از قابليت هاي گردشگاهي، آموزشي و پژوهشي پر اهميتي برخوردار است و در شمار پديده هاي بي مانند ارزش گذاري مي شود.
آبشار مارگون يكي از شكوهمندترين آبشارهاي كشور در 125 كيلومتري شمال غربي شيراز و در نزديكي روستائي به همين نام در حاشيه شهرستان سپيدان دامن گسترده است.
دامنه شيبدار و پردرخت ،كوههاي سر به اوج كشيده و صخره هاي خزه بسته بس زيبا،چشم انداز مارگون را وهم انگيز و چشم نواز كرده اند.بلدي ابشار مارگون چهل تا يكصد متر و پهنه آن 180 متر است.
آب مارگون در مسيري پيچاپيچ مي خرامد و پيش ميرود و دشتهاي پيرامون را سيراب ميكند.
تجلي صبحكاهي مارگون از هميشه خدا شگفت نمون تر است.
هنگامي كه آبها به صخره ميخورند و در فضاي پيرامون پراكنده ميشوند شولاي آفتاب آنها رامی پوشاند و رنگين كماني جاودانه مي آفريند.
تيراژه اي كه هرگز از چشم نمي افتد و گویي شاهراهي است تا بهشت عدن.آبشار مارگون در 45 كيلومتري شمال شهر اردكان است و با جاده اي به سپيدان مي پيوندد.
در سخاوت مارگون همين بس كه سد درود زن را به اعتبار آن ساخته اند اما دريغ در اين بهشت مينوي خطه جنوب راه مناسبتر و امكانات توريستي نيست و اين چه آسيبها كه به اقتصاد پويا و توانمند منطقه نمي رساند.كارشناسان از اين كه آبشار مارگون و كوههاي پيرامون گمبيل و رنج زير پوشش سازمان محيط زيست نيست ابراز تاسف ميكنند.
آبشار چيکون سپيدان
آبشار چيکون در 55 کيلومتري شهر اردکان در کنار روستاي چيکون واقع شده است.
چشمه بهرغان سپيدان
اين چشمه در فاصله 2 کيلومتري شهر اردکان در حاشيه جاده شيراز - اردکان قرار دارد . آب شيرين و خنک و گواراي آن موجب احداث يک واحد آب معدني در کنار چشمه شده است. آب اين چشمه پس از تصفيه و بسته بندي در اين کارخانه به ديگر نقاط کشور و خارج صادر مي گردد.
چشمه سرمورکمهر سپيدان
آب چشمه و دشت هموار کنار آن اين منطقه را که در 30 کيلومتري شمال شهر اردکان شهر اردکان در کنار جاده اردکان به مارگون قرار دارد به يک تفرجگاه سرسبز تبديل کرده است، كه از هواي مطبوع و لطيفي در فسل تابستان برخوردار ميباشد.
سراب کهکران سپيدان
اين منطقه در 35 کيلومتري شهر اردکان واقع شده است. وجود چشمه هاي آب و درختان کهنسال چشم انداز زيبايي به اين منطقه داده است.
چشمه و برم شش پير سپيدان
آب چشمه شش پير از بهترين آب هاي کشور است. اين چشمه در نزديکي روستاي برشنه 7 کيلومتري شهر اردکان قرار دارد. در درياچه برم شش پير که زيبايي خاصي دارد ماهي گيري هم ممکن است. در حاشيه اين درياچه يک پارک جنگلي در حال ساخت است.
درياچه برم فيروز سپيدان
اين درياچه زيبا در ارتفاعات حاشيه شمالي شهراردکان در کنار جاده اردکان - مارگون - کمهر واقع شده است. آب اين درياچه از برف هاي ارتفاعات تامين مي شود. دوست داران طبيعت با يک ساعت پياده روي مي توانند از اين منطقه زيبا ديدن نمايند.
تنگ تيزاب سپیدان
تنگ تيزآب در فاصله 20 كيلومتري شمال غربي سپيدان واقع شده و گذرگاه يكي از شعبههاي رودخانه بشار است كه از كوههاي سپيدان و ياسوج سرچشمه مي گيرد. اين رودخانه دايمي آبي شيرين دارد و مورد استفاده شرب و كشاورزي است. گونههاي مختلف ماهيان بومي نيز در آن ديده مي شوند. تنگ تيزآب از پوشش جنگلي مناسب برخوردار است و درختـان آن را بيشتر بنه، بـادام، بلوط و بيـد تشكيـل مي دهند. تنوع گونههاي درختي و عبور يک رودخانه دايمي از جمله ويژگي هاي اين منطقهاند. تنگ تيزآب تابستانهاي خنک و خوش آب و هوا و زمستانهاي سرد دارد. اين منطقه با آن كه امكانات گردشگاهي مناسب ندارد، در فصل تابستان مورد استفاده بسياري از بازديدكنندگان كه از راههاي دور و نزديک به اين منطقه مسافرت مي كنند قرار مي گيرد. طبيعت كوهپايهاي توأم با پوشش جنگلي و رودخانه دايمي، منظرهاي زيبا را در دل تنگ تيزاب به وجود آورده و جاذبههاي اين گردشگاه را فزوني بخشيده است. مدخل تنگ تيزآب در مجاورت جاده آسفالته سپيدان- ياسوج قرار دارد. فاصله شيراز تا اين محل در حدود 90 كيلومتر است. راه كوهستاني ممسني ـ سپيدان از كنار اين تنگه عبور مي كند. هم اكنون در فصلهاي مساعد به ويژه در بهار، در مدخل ورودي اين تنگ چادرهايي براي اقامت بازديد كنندگان نصب شده است كه مورد استفاده قرار مي گيرد.
تنگ تيزاب از ميانه جنگلي مي گذرد كه درختان سر به اوج كشيده ي بنه و بادام و بلوط و كهكم و بيد آن از همه به نامترند.تابستانهاي خنك و زمستانهاي سرد و پر باران از ويژگيهاي اقليمي منطقه استتنها نقطه اميد تنگ تيزاب آلاچيقهائي است كه براي ماندگاري بومگردها بر پا شده است.
آنجا كه معنويت و طبيعت در هم مي آميزند آنجا شگفتيهاي خلقت آغاز مي شود.
چله گاه سپیدان
كه زماني بس دراز عارفاني دلسوخته را به خود مي خواند تا در دامنه هاي آرام و راز گونه آن به چله بنشينند چنين جايگاهي است.
چله گاه نيز در نوع خود بي مانند و خاطره انگيز است.گستره اي با غارهاي تو در تو درختان سر به فلك كشيده و زيبائيهاي وهم اميز در پنج كيلومتري شهر اردكان جا خوش كرده است.
پيست اسكي سپيدان
كه در سر تا سر جنوب بي همتاست از نظر زيبائيهاي طبيعي تامل برانگيز است.در زمستانها سيل دوستداران ورزشهاي زمستاني منطقه را فرا مي گيرد و اين در حالي است كه امكانات ماندگاري و تسهيلات زيستي زمين اسكي بسيار ناچيز است.
اگر در اينجا به قدر كافي سرمايه گذاري مي شد مي توانست منطقه را به يك قطب بزرگ ورزشي و تفريحي تبديل كند.در اين صورت خاصه در زمستانها انبوه توریستها و ساكنان شيخ نشينهاي خليج فارس به سوي سپيدان روانه ميشد. تنها پيستهاي اسکي جنوب ايران در فاصله 5 و 20کيلومتري شهر اردکان در حاشيه جاده آسفالته اردکان - کمهر واقع شده اند. ريزش زياد برف در زمستان که گاه ارتفاع آن به 3 متر مي رسد موجب ساخته شدن دو پيست اسکي به نام هاي پولادکف و تربيت بدني شده است که امکاناتي از قبيل بالابر و وسايل لازم و ديگر امکانات مراجعين در اين مناطق فراهم شده است. اين پيستها كه در شهرستان سپيدان واقع شده يكي از ارزشمندترين نقاط مناسب ورزش هاي كوهستاني است.
چشمه شش پير سپيدان
در شش كيلومتري جنوب شرقي اردكان چشمه اي از دل خاك مي جوشد كه از حيث تنوع گياهان و درختان جنگلي و نيز از منظر چشم اندازهاي طبيعي ، شگفتناك است. كمتر مسافري است كه به سپيدان برود و سري به چشمه شش پير نزند ،از اين رو شش پير همواره آكنده از ميهمانان طبيعت است با آنكه شش پير نيز همچون بسياري از گستره هاي طبيعي سپيدان فاقد امكانات توريستي است اما دست كم مردم شيراز و ياسوج هرگز اينجا را تنها نمي گذارند .
مؤلف كتاب فارسنامه نوشته است كه آب چشمه شش پير زماني از راه يك كانال ويژه به شيراز مي رسيده و مردم شهر را سيراب ميكرده است اما امروزه از اين كانال اثر چنداني بر جاي نيست.
برم فيروز سپيدان
منطقه برم فيروز در دامنه ي كوه رنج كه حتي در تابستانها پوشيده از برف است.رودخانه چشم نواز سرمهر كمهر چشمه هاي چيكون و مرزيان،بهرغان و دامنه هاي زيباي گمبيل و رنج نيز از ديگر چشم اندازهاي زيباي سپيدان هستند.
تنگ بغديون سپيدان
تنگ بغديون در فاصله ي 35 كيلومتري جاده سپيدان _ياسوج در حوالي روستاي ريگون و برد زرد واقع و به علت عدم دسترسي به جاده فقط كوهنوردان مي توانند از آن منطقه جذاب ديدن نمايند.
تنگ غوره دان سپيدان
در فاصله 20 کيـلومتري شهر بيضاء چشمه اي پـر آب و درختـان زيـاد تفـرجگاهي سرسبـز بـه نـام تنگ غوره دان را تشکيل داده است. در اين منطقه امکانات اوليه براي گردشگران فراهم آمده است.
تپه هاي تل بيضا و تپه شاه قلعه قطب الدین
تپه هاي تل بيضا و تپه شاه قلعه قطب الدين از مهم ترين آثار باستاني شهرستان سپيدان است. بر اساس حفاري هاي به عمل آمده از اين تپه ها، آثاري مانند صفحه مرمري منقوش، كاشي و اشيايي مانند ميز سنگي نقش دار به دست آمده که نمايان گر اين مطلب است که در اين منطقه يک شهر يا يک جامعه مهم و پيشرفته وجود داشته است.
تنگ دلخان: در روستاي دلخان که منطقه ای بسیار زیبا و دیدنی است و علاقمندان میتوانند جهت رفتن به این به این منطقه از 7 کیلومتری شهر اردکان از طریق روستای برشنه به این روستا عزیمت نمایند
سر مور كمهر: در روستاي كمهر و تفرجگاهی زیباست با چشمهء آب خنک و گوارا ،علاقمندا جهت عزیمت به این منطقه از مسیر جاده کمهر با پشت سر گذاشتن تقریبا 32 کیلومتر جاده کوهستانی به این منطقه برسند.
چله گاه كوچك: در دو كيلومتري شهر اردكان واقه در جاده اردکان یاسوج سمت راستو در دامنه کوه واقع گردیده و محلی زیبا با چشمه ای گواراست
تنگ براق: در بيست كيلومتري جاده سپيدان ياسوج حوالي روستاي بن رود
باغها و چشمه ساران رودبال: در جلگه همايجان و در 24 كيلومتري جنوب شرقي اردكان
تنگ طويل گمبيل: از ابتداي قله رنج شروع و با دو روز پياده روي و بازديد از جنگلها و طبيعت زيبا وديدني در روستاي خوش مكان در منطقه پشت كوه پايان مي يابد.
سراب كهكران: در روستاي كهكران از توابع بخش خفري
قله برم فيروز: در مسير جاده اردكان- كمهردر شمال منطقه شكرك واقع گرديده برم فيروزبعد ازقله رنج رفيع ترين منطقه محسوب و به علت بارش فراوان نزولات آسماني برف در آنجا تا شهريورماه وبعضاً تا سال ديگر باقي مي ماند.
آبشار مارگون و روستای مارگون در غرب شهرستان سپیدان قرار داشته و حاصل آب رودخانه کمهر و حوزه آبخیز آن است. تداخل درختان جنگلی و توپوگرافی ناحیه کوهستانی و رودخانه ای، زیبایی عجیبی به این آبشار بلند و زیبا که همچون ماری در دل کوه جاری می گردد، داده است. این مجموعه دارای پتانسیل فراوان جهت جذب گردشگران داخلی و خارجی و نیز یک نقطه پراهمیت، آموزشی و پژوهشی جهت محققان می باشد. روستای مارگون در کنار آبشار مارگون قرار دارد.